Kurs fotografii cyfrowej
 

 

sprawdź adresy:

netgallery - sztuka fotografii

załóż stronę

Co to jest obraz cyfrowy?

Niezależnie, czy pochodzi ze skanera, aparatu cyfrowego lub z CD ROM-u, obraz cyfrowy podobnie jak antyczna mozaika składa się z małych elementów. Zamiast kolorowych kamieni, składnikami są tzw. piksele, które tworzą obraz na ekranie. Piksele mogą być zdefiniowane jako atomy obrazu: są kwadratowymi punktami o jednakowym kolorze, które nie mogą być bardziej podzielone.

W związku z tym, edycja obrazu oznacza po prostu zmianę tych pikseli: zwiększanie lub zmniejszanie ich liczby, modyfikację kolorów lub zmianę położenia w obrazie. Fakt, że teoretycznie możesz zmienić każdy piksel przy użyciu narzędzi programu edycyjnego - w przeciwieństwie do możliwości klasycznej ciemni - pokazuje prawdziwe możliwości tego systemu.

Możesz, na przykład rozjaśnić lub przyciemnić wszystkie piksele obrazu pojedynczym poleceniem, możesz pracować z pikselami posiadającymi określoną barwę, zmieniać piksele wzdłuż konturów motywu lub dowolnie modyfikować wybraną grupę pikseli.

Tryby kolorowe

Podobnie jak w fotografii klasycznej istnieją różne rodzaje zdjęć (czarno-białe, kolorowe pozytywowe i negatywowe), tak obraz cyfrowy może także przyjmować różne formy, zależnie od jego przeznaczenia:

RGB

RGB jest standardowym trybem kolorowym do pracy na monitorze komputerowym. RGB oznacza kolor czerwony, zielony, niebieski i odnosi się do podstawowych kolorów tzw. addytywnego modelu kolorów. Monitory komputerowe i ekrany telewizorów funkcjonują w oparciu o tą zasadę. W tym przypadku każdy piksel w rzeczywistości zawiera trzy fosforyzujące punkty, z których każdy po uderzeniu przez strumień elektronów emituje konkretny odcień czerwonego, zielonego i niebieskiego. Te trzy punkty razem określają kolor piksela monitora i jeśli wszystkie kolory mają maksymalne wartości, tworzą kolor biały.
  W założeniu, RGB jest dobrym trybem, który oferuje wiele promiennych kolorów. Jednak słowo "promienny" oznacza także wadę tego zakresu kolorów, ponieważ monitor komputerowy emituje kolory jako źródło światła, czego kolorowa odbitka nie może zrobić. Na papierze widzimy kolor, gdy barwniki atramentu odbijają właściwe składniki światła. Odpowiednie "reflektory", które zastępują "źródła światła" w monitorach, są zazwyczaj tworzone poprzez wymieszanie podstawowych kolorów drukowania, które są skrócone ...

...CMYK

Litery te oznaczają kolory Cyjan, Magenta, Żółty i Czarny Czarny (żeby w języku angielskim nie mylić czarnego z niebieskim w skrócie występuje litera K zamiast B). Teoretycznie dodatek koloru czarnego jest zupełnie zbędny, ponieważ równe proporcje pozostałych trzech kolorów tworzą czarny (jak widać na środku obrazka). Jednak w praktyce, otrzymuje się kolor szaro-brązowy, więc dodatkowe zastosowanie czarnego jest usprawiedliwione. Te podstawowe kolory są odpowiedzialne za tworzenie innych barw wymaganych w prasie drukarskiej. Nie jest to osiągane przez potrząsanie lub mieszanie, ale przez druk wielu małych punktów w poszczególnych kolorach tak blisko siebie, że przez ludzkie oko widziane są jako pojedyncza plamka o konkretnym kolorze.
 

Trudność w relacji pomiędzy RGB i CMYK wynika z zakresu kolorów RGB, których CMYK nie jest w stanie odtworzyć. Inaczej mówiąc wszystko to, co wygląda dobrze na monitorze może wyglądać na wydruku inaczej i nie tak atrakcyjnie.

W celu zminimalizowania tych niedogodności, dobre programy oferują możliwość konwersji obrazu z trybu RGB na CMYK - co nazywane jest separacją kolorów - oraz wyświetlania ich na ekranie. Oczywiście jest to nieprawda, ponieważ, jak opisaliśmy powyżej, monitor może wyświetlać obrazy tylko w trybie RGB. Program jednak stara się wyświetlić na ekranie tylko te kolory, które są dostępne w trybie CMYK. Chociaż separacja kolorów jest nauką samą w sobie (utrzymującą przy życiu cały przemysł), wiele programów oferuje tę funkcję (PhotoLine: Tool - Separate picture). Nie staraj się jednak wielokrotnie dokonywać konwersji między CMYK i RGB, ponieważ w trakcie tych działań utracisz informacje o kolorach. Dokonuj tej transformacji tylko jeśli jest to absolutnie konieczne. Oprócz problemów z kolorami, obrazy CMYK potrzebują o 1/3 pamięci więcej niż RGB, więc są także wolniejsze w obróbce. Jeśli chcesz wydrukować obraz tylko na swojej domowej drukarce, nie musisz zajmować się trybem CMYK, ponieważ większość sterowników drukarek automatycznie dostosowuje tryb do druku atramentowego. Oczywiście, także zdjęcia przeznaczone do Internetu nie muszą być w trybie CMYK. Staje się on jednak ważny, jeśli chcecie zasymulować wynik wydruku jeszcze przed rozpoczęciem produkcji seryjnej (proofing).

Lab

Tak jak w przypadku pozostałych trybów litery te stanowią skrót od angielskich nazw oddzielnych kanałów: L oznacza luminancję, A - zielono-czerwoną chrominancję, B - niebiesko-żółtą chrominancję. Ten model kolorów bardzo dobrze nadaje się do zmiany jasności obrazów bez zmiany wartości kolorów i ich nasycenia, szczególnie dlatego, że prawie żadne dane nie są tracone przy konwersji do trybu Lab (i odwrotnie). Oprócz tego Lab jest niezależny od zakresu kolorów urządzenia, więc jest dobry do przenoszenia obrazów pomiędzy różnymi systemami. Tryb YCC jest bardzo podobny do Lab i jest używany do przechowywania obrazów na fotograficznych nośnikach CD.

Pomimo tych zalet, tryb Lab nadal nie jest zbyt popularny. Jest rozpoznawany przez program Adobe Photoshop, ale nieznany dla większości innych programów - włącznie z PhotoLine.

Grayscale...

.... jest zazwyczaj nazywany czarno-białym. Obraz w trybie grayscale wykorzystuje paletę 256 odcieni szarości. Fakt, który może nie być znany dla amatorów obrazowania: po konwersji do trybu grayscale informacja o kolorach jest tracona bezpowrotnie i nie pojawią się one nawet jeśli przeprowadzisz konwersję z powrotem do trybu kolorowego.

 

Monochromatyczny lub bitmapowy...

...jest tym, co profesjonaliści nazywają czarno-białym i nie może być mylony z formatem bmp w systemie Windows. W trybie bitmapowym piksel jest albo czarny, albo biały - nie istnieją odcienie szarości. 

Ponieważ łatwo jest zmylić ludzkie oko, w tym trybie można osiągnąć prawie fotorealistyczny efekt, który przypomina ziarnisty druk gazetowy. Bitmapa jest dobrym pomysłem, jeśli chcesz uzyskać specjalne efekty lub musisz drastycznie ograniczyć rozmiar pliku.

Chociaż obrazy bitmapowe czasem mogą być całkiem atrakcyjne, wiele funkcji (jak większość efektów filtrów) nie działa w tym trybie. Możesz temu zaradzić czasowo zmieniając tryb na grayscale.

Formaty graficzne

Po zakończeniu edycji musisz zapisać swoją twórczość dla potomności. Oczywiście powinieneś także robić to regularnie podczas pracy, na wypadek zawieszenia się systemu lub programu.

Zapisywanie obrazów wiąże się z kwestią wyboru najwłaściwszego formatu graficznego z ogromnej liczby oferowanej przez dobre programy w oknie dialogowym Zapisz (lub Save). Formatów tych nie należy mylić z powyżej opisanymi modelami kolorów, chociaż niektóre formaty współpracują tylko z konkretnymi modelami kolorów. Formaty plików lub formaty graficzne różnią się sposobem zapisywania informacji.

Wiele programów od edycji obrazu posiada własny, specjalny format, w którym można także zapisać wszystkie dodatkowe informacje i specjalne właściwości programu. W programie Photoshop jest to format PSD, w PhotoLine jest to PLD.

Dla odmiany, typowe formaty dla fotografii cyfrowej to np. TIFF, JPEG, który kompresuje dane i jest bardzo rozpowszechniony w Internecie (patrz także rozdział "skanowanie"), lub EPS (Encapsulated PostScript), który jest wykorzystywany przez profesjonalne nagrywarki filmów i prasy drukarskie.

Istnieje podstawowa różnica pomiędzy bezstratnymi formatami graficznymi, które zapisują wszystkie informacje, ale tworzą stosunkowo duże pliki, oraz formatami stratnymi. Te ostatnie tworzą mniejsze pliki poprzez kompresję informacji, które są mniej ważne dla ludzkiego oka. Podczas edycji obrazu, stanowczo zalecane jest używanie formatów bezstratnych, takich jak TIFF, aż do zakończenia prac. Dopiero na samym końcu należy skompresować ostateczny rezultat (jeśli jest to konieczne).


  główna następna

akty
sformatowana karta pamięci, usunięte pliki
polecane portale budowy, pozycjonowania i tworzenia stron www, galerii artystycznych, sklepów internetowych, witryn firmowych oraz usług ślubnych